Muziektherapie
Muziektherapie gaat verder dan alleen samen muziek maken. Muziek is een krachtig middel dat verschillende delen van het brein activeert. De kracht van muziektherapie is dat het doorwerkt waar woorden stoppen. Muziektherapie richt zich daarom op het ervaren en beleven van muziek. Dit kan zorgen voor verlichting van klachten en, waar mogelijk, bijdragen aan herstel.
Waarvoor gaat u naar de muziektherapeut
Muziektherapie is gericht op verlichting en (waar mogelijk) herstel van klachten. Deze klachten kunnen lichamelijk, psychisch of sociaal zijn.
Muziek heeft invloed op ons; het roept emoties en herinneringen op, kan ontspanning brengen of juist aanzetten tot beweging. Muziektherapeuten gebruiken deze eigenschappen om problemen te beïnvloeden.
Zo kan muziektherapie worden ingezet om spraak te verbeteren na bijvoorbeeld een CVA, maar ook om het dag- en nachtritme van bewoners met een vorm van dementie te verbeteren.
Muziekkussen
Een muziekkusseninterventie wordt aangeboden om nachtelijke onrust te verminderen. Tijdens het inslapen luistert de cliënt tot drie kwartier naar muziek via het muziekkussen. Het kussen maakt gebruik van (non-)cognitieve restvermogens van mensen met dementie.
De muziek heeft rustgevende kenmerken en wordt afgestemd op de voorkeur van de cliënt. Tot in een laat stadium van hun ziekte kunnen mensen met dementie muziek herkennen. Dit geeft ze houvast, herkenning en daarmee een veilig gevoel.
Handig om te weten
-
Muziektherapie is een ervaringsgerichte therapie. Een muziektherapeut behandelt en werkt aan doelen. Hoe iemand op muziek reageert zegt vaak heel veel over de persoon. Door te ervaren wat muziek met je doet, leer je op een andere manier met je problemen om te gaan. Muziek is hierbij het middel. Het gaat dus niet om ‘muzikaal zijn’ of eerder al goed muziek te hebben gemaakt. Muziektherapie is, net als andere vormen van therapie, gericht op verlichting en (waar mogelijk) herstel van klachten. Deze klachten kunnen lichamelijk zijn, psychisch of sociaal.
Er zijn de laatste jaren steeds meer onderzoeken naar buiten gekomen waarin de werking van muziek en muziektherapie bij bepaalde problematiek wordt onderbouwd.
-
Hieronder staan een aantal veelvoorkomende doelen waar muziektherapie in het verpleeghuis zich vaak op richt:
- Verminderen van onrustig, agressief of apathisch gedrag.
- Verminderen van depressieve- en angstklachten.
- Bijdragen in de acceptatie van de ziekte en rouwverwerking.
- Behoud van contactmogelijkheden en het voorkomen van sociaal isolement.
- Verminderen van nachtelijke onrust (inzet muziekkussen). Verminderen van taal- en spraakproblemen.
- Ondersteuning bij bewegingsstoornissen.
- Verzachten van pijnbeleving.
Ook bieden de muziektherapeuten ondersteuning in het opzetten van gepersonaliseerde luisterlijsten (naar voorkeur en of doel) of denken zij mee in aangepast muziek maken wanneer iemand dit eerder graag deed. Waar wenselijk en mogelijk betrekken zij mantelzorgers hierbij.
-
Om muziektherapie te starten is een indicatie nodig. Deze wordt gesteld door de specialist ouderen geneeskunde, verpleegkundig specialist of psycholoog. De observaties van het zorgpersoneel en de multidisciplinaire besprekingen zijn hier belangrijk in. De muziektherapeut kijkt in een observatieperiode of muziektherapie een goed middel is. Op basis van deze observatie legt de muziektherapeut de gestelde doelen vast in een behandelplan. De therapeut zoekt met zorg de werkvormen uit, waarbij het doel centraal staat. Als het doel is behaald, wordt de therapie afgerond. Waar mogelijk worden bevindingen verder ingezet door zorgmedewerkers en mantelzorgers.
